Tης Pιτσας Mασουρα, Η Καθημερινή, Πέμπτη, 30 Oκτωβρίου 2008
Η έχιδνα, ακόμη κι όταν πεθαίνει, φροντίζει να μην πάει χαμένο το δηλητήριό της. Το εκτοξεύει ανερυθρίαστα, προκαλώντας γύρω της εμφραγματικές καταστάσεις. Είναι προφανές ότι ο Αμερικανός πρόεδρος και οι ιέρακες σύμβουλοί του επιδιώκουν «θεαματική» αποχώρηση από τον Λευκό Οίκο, επιχειρώντας παράλληλα να δεσμεύσουν τον επόμενο πρόεδρο με ισχυρές, μη ανατρέψιμες αποφάσεις. Το στρατιωτικό πλήγμα που προ ημερών οι ΗΠΑ κατάφεραν εναντίον της Συρίας, σκοτώνοντας οκτώ αμάχους στα σύνορα με το Ιράκ, δεν θα μπορούσε να εκληφθεί ως μεμονωμένο επεισόδιο καταδίωξης στελέχους της Αλ Κάιντα, όπως διατείνονται Αμερικανοί αξιωματούχοι, αλλά ως μέρος ευρύτερου σχεδίου κατοχύρωσης του πλήρους ελέγχου της Μέσης Ανατολής.
Η επιλογή της συγκεκριμένης περιόδου αυξάνει τις υποψίες. Γιατί, άραγε, τώρα; Τους τελευταίους μήνες είναι πολλές οι κινήσεις που συνηγορούν υπέρ της επιστροφής της Συρίας στη διεθνή ομαλότητα. Υστέρα από πέντε χρόνια ταπεινωτικής απομόνωσης της Δαμασκού, ο Νικολά Σαρκοζί, ανατρέποντας την κλασική εξωτερική πολιτική της Γαλλίας που θέλει την άνευ όρων στήριξη του Λιβάνου προσκάλεσε τον Μπασάρ Ασαντ στο Παρίσι -persona non grata ως εκείνη την ώρα- στο πλαίσιο της ίδρυσης της Μεσογειακής Ενωσης. Σε ανταπόδοση αυτής της εκτονωτικής χειρονομίας για τη Μέση Ανατολή, ο Ασαντ δεσμεύτηκε να γκρεμίσει τα τείχη που τον χώριζαν με τον Λίβανο, συνάπτοντας πλήρεις διπλωματικές σχέσεις με τον… προαιώνιο εχθρό του.
Τα πράγματα έδειξαν να πηγαίνουν καλύτερα ακόμη και με το Ισραήλ, καθώς οι πληροφορίες για συνομιλίες Τελ Αβίβ-Δαμασκού, έστω και σε χαμηλό διπλωματικό επίπεδο διοχετεύονταν στον ισραηλινό και στον διεθνή Τύπο χωρίς ουσιαστικές διαψεύσεις. Κι ήταν ο πρόεδρος Μπους αυτός που προ μηνός, ανεπισήμως βεβαίως, πρότεινε στη Συρία να απομονώσει το Ιράν, με αντάλλαγμα την επιστροφή μέρους των υψωμάτων του Γκολάν, υπό ισραηλινή κατοχή σήμερα.
Στο θετικό σκηνικό για τη Συρία θα πρέπει να προστεθούν οι έπαινοι του πρώην διοικητή των αμερικανικών δυνάμεων στο Ιράκ στρατηγού Πετρέους, ο οποίος εξήρε τη συνεργασία της Δαμασκού στον τομέα του ελέγχου των συνόρων με το Ιράκ, γεγονός που επιβεβαιώθηκε αμέσως μετά, κατά τη διάρκεια της συνάντησης της Κοντολίζας Ράις με τον Σύρο υπουργό Εξωτερικών Ουαλίντ Μουάλεμ.
Τι ήταν, επομένως, αυτό που προκάλεσε μια ακόμη ακραία αντίδραση των ΗΠΑ, προκαλώντας τον θάνατο νέων ανθρώπων; Πρώτον, οι επικείμενες αμερικανικές εκλογές και η άποψη ότι ένα τέτοιο «φοβιστικό» πλήγμα θα συσπειρώσει τους Ρεπουμπλικανούς γύρω από τον Μακέιν και δεύτερον, το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσει η Ουάσιγκτον τον αμερικανικό στρατό στο Ιράκ, ως άλλοθι για επιθέσεις σε γειτονικές χώρες, όπως το Ιράν, κάτι που έχει εξοργίσει τους Ιρακινούς. Ωστόσο, η πιθανότερη εκδοχή σχετίζεται με την αλαζονεία της αμερικανικής ηγεσίας. Η επίθεση φιλίας της Γαλλίας προς τη Δαμασκό και η σύσφιγξη των σχέσεων Συρίας-Ρωσίας, όπως και Συρίας-Τουρκίας διαμηνύουν προς την Ουάσιγκτον ότι για πρώτη φορά μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου η Μέση Ανατολή δεν είναι ξέφραγο αμπέλι κανενός και ότι οι γεωπολιτικές ζώνες επιρροής θα πρέπει να επαναπροσδιοριστούν. Αυτό βεβαίως δεν μπορεί να γίνει από έναν πρόεδρο «κουτσή πάπια» που δεν ελέγχει το κογκρέσο, αλλά από τον επόμενο, υπό την προϋπόθεση, βεβαίως, ότι δεν θα βρεθεί προ τετελεσμένων γεγονότων.