Στη σκιά του φασισμού η Ιταλία. Τι σηματοδοτεί η συγχώνευση της «Φόρτσα Ιτάλια» του Μπερλουσκόνι με την «Εθνική Συμμαχία» του Φίνι

• Ο απώτερος στόχος του Σίλβιο Μπερλουσκόνι ως Ιταλού πρωθυπουργού έχει γίνει, προ πολλού, φανερός ξεκάθαρα και χωρίς αιδώ. Αφότου ήλθε να καλύψει το πολιτικό κενό, που δημιουργήθηκε ταυτόχρονα, το 1993, μετά το κυβερνητικό σκάνδαλο διαφθοράς στη δεξιά και την κατάρρευση του ιταλικού κομμουνισμού, στην αριστερά, ο κ. Μπερλουσκόνι χρησιμοποιεί την πολιτική του καριέρα και την εξουσία για να προστατεύει τον εαυτό του και την αυτοκρατορία του των μέσων ενημέρωσης από το νόμο. Κατά τη διάρκεια της μακροβιότερης από τις τρεις θητείες του ως πρωθυπουργού, ο κ. Μπερλουσκόνι όχι μόνο εδραίωσε την ήδη κραταιά θέση του στη βιομηχανία των ιταλικών Μέσων -σήμερα είναι ιδιοκτήτης περίπου των μισών- αλλά υιοθέτησε και νομοθεσία, η οποία ουσιαστικά του εξασφάλιζε ασυλία από τυχόν διώξεις. Εν συνεχεία, όταν αυτή η νομοθεσία κρίθηκε αντισυνταγματική, ο νεο-εκλεγείς Μπερλουσκόνι την επανέφερε με νέο προσωπείο, τον περασμένο χρόνο, και την κατέστησε επιτυχώς νόμο του κράτους.

Συγχώνευση

• Η επιτυχία του κ. Μπερλουσκόνι οφείλεται εν μέρει στο προσωπικό του θράσος και εν πολλοίς στην όλο και μεγαλύτερη αδυναμία των αντιπάλων του. Η ιταλική αριστερά, ειδικότερα, απέτυχε να ορθώσει μια αποτελεσματική αντιπολίτευση. Ωστόσο, η τελευταία ενέργεια του κ. Μπερλουσκόνι -η συγχώνευση στο νέο συνασπισμό του Λαού της Ελευθερίας, του κόμματός του της «Φόρτσα Ιτάλια» με την «Εθνική Συμμαχία», που προέρχεται απευθείας από τη φασιστική παράδοση του Μπενίτο Μουσολίνι- μπορεί να αφήσει ανεξίτηλο σημάδι στην ιταλική πολιτική ζωή περισσότερο από οτιδήποτε άλλο έχει κάνει ο λαϊκιστής μεγιστάνας.

• Σε αντίθεση με τη μεταπολεμική Γερμανία, η μεταπολεμική Ιταλία ουδέποτε αντιμετώπισε αρκούντως τη φασιστική της κληρονομιά. Ως αποτέλεσμα, ενώ ο νεοφασισμός ουδέποτε επανέκαμψε σοβαρά στη Γερμανία, στην Ιταλία υπήρξε σημαντική συνέχεια -νόμοι και αξιωματούχοι της εποχής Μουσολίνι και η μεταπολεμική αναγέννηση του Φασιστικού Κόμματος με νέα ονομασία, μεταξύ άλλων- παρά την κατ’ όνομα αντιφασιστική κουλτούρα της Ιταλίας. Αυτή η συνέχεια έχει γίνει ισχυρότερη. Είναι μέρες ντροπής για την Ιταλία.

Σύμμαχος

• Στο μεταξύ, η Εθνική Συμμαχία έχει πραγματοποιήσει μακρά πορεία, τα τελευταία 60 χρόνια. Ο ηγέτης της, Τζανφράνκο Φίνι, απαρνήθηκε τα παλιά πολιτικά προσωπεία και οδήγησε το κόμμα του προς το κέντρο. Εργάστηκε για περισσότερο από 15 χρόνια ως σύμμαχος του Μπερλουσκόνι. Μιλάει για την ανάγκη διαλόγου με το Ισλάμ, αποκηρύσσει τον αντισημιτισμό και τάσσεται υπέρ μιας πολυεθνικής Ιταλίας – θέσεις που ο Μπερλουσκόνι, με τη λαϊκίστικη εκστρατεία του εναντίον αθίγγανων και μεταναστών και την προτίμησή του στον ήπιο ρατσισμό, δύσκολα θα μπορούσε να συνταιριάσει.

• Παρά τις μακρινές φιλελεύθερες ρίζες της, η σύγχρονη Ιταλία είναι ιστορικά μια δεξιά χώρα. Ακόμη κι έτσι όμως δεν είναι καθόλου ευχάριστη η σκέψη ότι βρίσκεται στο τιμόνι αυτής της χώρας ένας ηγέτης, ο οποίος έχει ανοικοδομήσει την πολιτική του βάση, σε αρχές που έθεσαν οι φασίστες και ο οποίος ισχυρίζεται ότι η δεξιά θα παραμείνει στην εξουσία για πολλές γενιές ακόμη. [The Guardian, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 05/04/2009]