Πρεμιέρα στο Λονδίνο. ΗΠΑ. Οικονομία, ΝΑΤΟ, Ρωσία και στο βάθος Ιράν. Ο Ομπάμα αναζητεί στην Ε.Ε. νέους “πρόθυμους”
Μαρτίου 29, 2009 Γράψτε ένα σχόλιο
- Στόχος του, από την περίοδο της προεκλογικής εκστρατείας, ήταν να πλασάρει εκ νέου την εικόνα της Αμερικής στον κόσμο.
- Σε λίγες μέρες, σχεδόν οχτώ μήνες μετά τη μίνι ευρωπαϊκή του περιοδεία τον Ιούλιο του 2008 ως υποψηφίου, ο Μπαράκ Ομπάμα επιστρέφει ως πρόεδρος, πια, στη Γηραιά Ηπειρο για να πάρει το βάπτισμα του πυρός στον δύσκολο τομέα της διεθνούς πολιτικής. Στις 2 Απριλίου θα βρίσκεται στο Λονδίνο για την σύνοδο της G20. Κατόπιν θα μεταβεί στο Στρασβούργο για τη σύνοδο του ΝΑΤΟ, η οποία συμπίπτει με τα 60ά γενέθλια της Συμμαχίας. Από εκεί θα περάσει στην Πράγα, όπου θα συναντηθεί με τους ηγέτες των 27 χωρών της Ε.Ε. στο πλαίσιο της ευρωαμερικανικής συνόδου. Τελευταίος σταθμός του ταξιδιού του προέδρου, θα είναι η Τουρκία.
- Ο Ομπάμα έρχεται στην Ευρώπη προσφέροντας κλάδο ελαίας, όχι όμως και χωρίς απαιτήσεις. Προτάσει τη συνεργασία και το διάλογο έναντι της επιβολής του προκατόχου του, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι σκοπεύει να μην υπεραπιστεί από τον ηγετικό ρόλο των ΗΠΑ. «Το μήνυμά μου είναι ξεκάθαρο: Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να αναλάβουν ηγετικό ρόλο και καλούμε όλους μας τους εταίρους να συνεργαστούν μαζί μας, έχοντας την αίσθηση του κατεπείγοντος και έναν κοινό σκοπό», έγραψε στο πρόσφατο άρθρο του για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης.
Αμερικανική συνταγή
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ ζητά από τους Ευρωπαίους να ακολουθήσουν τη δική του συνταγή για μεγαλύτερες δημόσιες δαπάνες με σκοπό την ενίσχυση της οικονομίας. Οι Βρυξέλλες, ωστόσο, αρνούνται να στηρίξουν περαιτέρω τις καταρρέουσες οικονομίες των νεοεισερχόμενων χωρών, διότι κρίνουν πως έχουν ήδη δώσει αρκετά. Γι αυτό, παρά τις προτροπές του γάλλου προέδρου Σαρκοζί να ολοκληρωθεί η G20 με ένα μεγαλεπήβολο παγκόσμιο σχέδιο διάσωσης, αρκετοί προβλέπουν ότι η πολυσυζητημένη σύνοδος θα καταλήξει, κατά πάσα πιθανότητα, σε ευχολόγια και στη διαπίστωση ότι Ευρώπη και Αμερική απλά διαφωνούν, ήρεμα και πολιτισμένα (ρεπορτάζ στην «Οικονομία»). Ομως, η G20 δεν θα έχει αποκλειστικά οικονομικό χαρακτήρα: Στο πλαίσιο της συνόδου, ο Ομπάμα θα συναντηθεί πρώτη φορά με τον ρώσο ομόλογό του Ντιμίτρι Μεντβέντεφ, σε μια εποχή που οι δυο χώρες προσπαθούν να σπάσουν τον πάγο.
- Η απόφαση του αμερικανού προέδρου να επανεξετάσει την εγκατάσταση αντιπυραυλικής ασπίδας στην Ανατολική Ευρώπη την οποία οραματιζόταν ο Μπους, ερμηνεύεται ως μια κίνηση καλής θέλησης απέναντι στη Ρωσία. Η Ουάσιγκτον χρειάζεται επίσης τη βοήθεια της Ρωσίας προκειμένου να πειστεί το Ιράν να σταματήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα, ενώ έχει επίσης ανάγκη και τη συνδρομή και των δυο χωρών στο ζήτημα του Αφγανιστάν. Ο Ομπάμα αναμένεται να ζητήσει μεγαλύτερη στρατιωτική εμπλοκή των Ευρωπαίων στο Αφγανιστάν. Σε αυτό το θέμα, όμως, δεν αναμένεται να συναντήσει θερμή υποδοχή από τους φίλους του. Χώρες όπως η Βρετανία ή η Γαλλία, η οποία επέστρεψε ύστερα από 43 χρόνια στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ, δεν φαίνονται διατεθειμένες να αποστείλουν περισσότερους στρατιώτες. Με δεδομένο μάλιστα ότι στην Ευρώπη η κοινή γνώμη ταυτίζει τις περιπτώσεις του Ιράκ και του Αφγανιστάν, θα είναι ιδιαίτερα δύσκολο σε πολλούς να πείσουν για το «δίκαιο» αυτού του πολέμου.
Οι Ευρωπαίοι του Μπους
- Την ίδια στιγμή, η «φιλειρηνική» και «φιλορωσική» στροφή του Ομπάμα προκαλεί αντιδράσεις σε τμήμα της «Νέας Ευρώπης» – όπως είχε βαφτίσει ο πρώην υπουργός Αμυνας του Μπους, Ντόναλντ Ράμσφελντ, τους πρόθυμους πρώην κομμουνιστές συμμάχους του στον πόλεμο του Ιράκ. Πολωνία και Τσεχία εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους για το ενδεχόμενο ματαίωσης του προγράμματος αντιπυραυλικής ασπίδας. Ο επικεφαλής, μάλιστα, της καταρρέουσας κεντροδεξιάς τσεχικής κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός Μίρεκ Τοπολάνεκ, σε μια κρίση όψιμου «αντιαμερικανισμού», χαρακτήρισε το πακέτο του Ομπάμα για την ενίσχυση της αμερικανικής οικονομίας ως «δρόμο για την κόλαση».
- Από ειρωνεία της τύχης, ο νέος πρόεδρος θα βρεθεί στην Ευρώπη η οποία παραμένη διαιρεμένη, αυτή τη φορά όχι μόνο για πολιτικούς λόγους, όπως στην περίοδο Μπους, αλλά και για οικονομικούς. Θα έρθει σε επαφή με μια Ευρωπαϊκή Ενωση της οποίας προεδρεύει η Τσεχία, μια χώρα χωρίς κυβέρνηση! (ρεπορτάζ στη σελ. 29). Η πρώτη επίσκεψη του Ομπάμα στην Ευρώπη αναμένεται να εισαγάγει τις ευρωαμερικανικές σχέσεις, από την περίοδο του μέλιτος, στη φάση του ρεαλισμού. Η αποχώρησή του, όμως, ίσως εντείνει τον προβληματισμό σχετικά με το τι θέλει να κάνει η Ευρώπη όχι με την Αμερική, αλλά με τον εαυτό της.